Cybersecurity in de zorg: TCS pleit voor proactieve aanpak in digitaal tijdperk

Digitale transformatie zorgt voor een revolutie in de gepersonaliseerde patiëntenzorg en levert betere resultaten op voor patiënten. Deze ontwikkeling brengt echter ook verhoogde risico's met zich mee op het gebied van cybersecurity. Naast de bescherming van gevoelige gegevens moeten zorginstellingen nu ook biometrische informatie beveiligen, de integriteit van medische hulpmiddelen waarborgen en de ethische complexiteit van AI-integratie aanpakken.

Het moderne gezondheidsecosysteem is een complex, onderling verbonden netwerk, met constante datastromen tussen ziekenhuizen, klinieken, verzekeraars en zelfs de persoonlijke apparaten van patiënten. Een meerlaagse cybersecuritystrategie is daarom essentieel. In de sterk gereguleerde en veiligheid-georiënteerde zorgsector verwachten we dat medische technologiebedrijven en zorgverleners cyberproblemen proactief aanpakken.

Beveiliging vanaf het ontwerp

Draagbare apparaten en telemonitoringsystemen revolutioneren de zorg, maar introduceren ook nieuwe kwetsbaarheden die de patiëntveiligheid direct beïnvloeden. Een fundamentele mentaliteitsverandering is nodig om beveiliging vanaf het ontwerp van deze apparaten te verankeren.

Denk aan een pacemaker die op afstand updates ontvangt met essentiële software, waardoor levens gered kunnen worden – uiteraard alleen door bevoegde medische professionals. Of een draagbare gezondheidstracker die patiënten persoonlijke inzichten geeft, met behoud van volledige privacy en dataveiligheid.

Gepersonaliseerde zorg op basis van patiëntgegevens vereist machine learning. Bij TCS experimenteren we met federated learning technologie. Deze techologie geeft gegevenseigenaars volledige controle. In plaats van data te centraliseren, gebruiken onze AI-modellen meerdere locale, beveiligde datasets, wat de veiligheid van gevoelige informatie verbetert.

'Security-by-design' en continue monitoring zorgen voor systeembrede veerkracht – essentieel voor minimale risico's en maximale voordelen.

Toegankelijkheid en veiligheid gaan hand in hand

Moderne medische apparaten vereisen connectiviteit voor updates en onderhoud. Een meerlaagse aanpak is nodig om optimale toegankelijkheid te combineren met maximale beveiliging.

Zorgverleners moeten strenge encryptieprotocollen implementeren, biometrische authenticatie gebruiken en beveiligingscomponenten isoleren. Edge computing helpt door data lokaal te verwerken, waardoor de blootstelling van gevoelige informatie afneemt.

De TinyML-technologie van TCS maakt apparaten slimmer én veiliger. Door data direct op het apparaat te verwerken, hoeven gevoelige gegevens niet naar externe servers te worden verzonden. De verzamelde data wordt versleuteld en beheerd in een beveiligde zone op het apparaat, alleen toegankelijk via strikte toegangscontrole.

Gecombineerd met geavanceerde technologieën zoals volledig homomorfische encryptie en beveiligde multiparty computation, zorgt deze aanpak voor een veilige data-analyse in de cloud. Zowel input (patiëntgegevens) als output blijven op deze manier versleuteld.

Deze methode beperkt niet alleen datalekken, maar versnelt en verbetert ook de dataverwerking. TinyML transformeert apparaten in intelligente, zelfvoorzienende tools die alle nodige informatie bieden, met behoud van databeveiliging.

Continue aandacht voor de beveiliging van technologie en apparaten is uiteraard cruciaal, maar moet gepaard gaan met een alomtegenwoordig beveiligingsbewustzijn. Iedereen in de zorg, inclusief patiënten, moet zijn/haar rol en verantwoordelijkheid in het waarborgen van patiëntveiligheid begrijpen.

Verantwoorde AI-innovatie

AI biedt enorme kansen voor de zorg, van verbeterde diagnostiek tot gepersonaliseerde geneeskunde. Diezelfde kracht maakt AI echter ook een aantrekkelijk doelwit voor cybercriminelen. Aanvallen op AI-systemen kunnen leiden tot verkeerde diagnoses, schadelijke behandelingen en worden bovendien door criminelen ingezet voor steeds geavanceerdere aanvallen.

Zorginstellingen moeten daarom veilige databeheerpraktijken hanteren: encryptie, robuuste toegangscontrole en minimale dataverzameling. AI-modellen moeten regelmatig worden bijgewerkt met accurate en diverse data. Ethische AI-ontwikkeling en AI-gedreven detectiesystemen kunnen kwetsbaarheden aanpakken en innovatie bevorderen.

Hyper-gepersonaliseerde data: een nieuwe uitdaging

Hyper-gepersonaliseerde gezondheidsdata, met name rond emotioneel en mentaal welzijn, zijn bijzonder gevoelig en vereisen daarom extra bescherming. Om de privacy van patiënten te waarborgen, is granulaire toegangscontrole essentieel. Het garandeert dat alleen geautoriseerd personeel toegang heeft. Technologieën zoals digitale kluizen bieden patiënten daarentegen de mogelijkheid om zelf de controle over hun data te behouden en te bepalen wie er toegang toe heeft.

De-identificatie en anonimisering van data voor analyse is een eenvoudige maar effectieve manier om waardevolle inzichten te verkrijgen zonder de privacy van patiënten te schenden. Training van personeel over databescherming en strikte naleving van regelgeving versterken de beveiliging en bouwen vertrouwen op tussen patiënt en zorgverlener.

Digitale innovatie en patiëntveiligheid: onlosmakelijk verbonden

De zorgsector blijft inzetten op verbonden technologie. Tegen 2026 zullen slimme ziekenhuizen naar verwachting 7,4 miljoen IoMT-apparaten (Internet of Medical Things) implementeren.¹

¹ Bron: Smart Hospitals to Deploy Over 7 Million Internet of Medical Things | Press

Deze toename vereist een proactieve en holistische benadering van cybersecurity. Het gaat om het beveiligen van het hele ecosysteem, niet alleen individuele apparaten.

De toekomst van cybersecurity in de zorg hangt af van onze collectieve inzet voor patiëntveiligheid en privacy in het digitale tijdperk.